SpareBank 1s utbyttepakke

Fond

Fond er ei samling av aksjar eller andre verdipapir. Sparar du i fond vil pengane bli forvalta for deg av profesjonelle forvaltarar. 

Ved å spare i eit fond spreier du pengane dine på mange ulike selskap. Korleis du sparer avheng av kor lenge det er til du treng pengane, kor høg avkasting du forventar å få, og i kor stor grad du toler at sparepengane svingar i verdi i løpet av spareperioden. Du kan forvente å sjå pengane vekse raskast i aksjefond og mindre i rentefond – kombinasjonsfond ligg i mellom. Les meir om aksjefond, rentefond og kombinasjonsfond. 

Aksje

Ein aksje er ein eigardel i eit aksjeselskap. Kjøper du ein aksje i eit selskap, kjøper du ein del av dette selskapet. Gjer selskapet det bra, vil verdien av aksjen din stige fordi selskapet blir meir verdt. Verdien kan også synke om selskapet går dårleg.

Med aksjar kan du sjølv bestemme kva selskap du vil eige. Risikoen er ofte større enn ved å spare i fond. Dersom du ønsker å ha meir kontroll på risikoprofilen din og investeringsval, har du moglegheita til å gjere dette i aksjehandeltenesta. 

Sjå også
Kva er indeksfond?
Spare i fond
Kjøp og sel aksjar

Du bestemmer sjølv kor mange fond du vil spare i, men det kan vere lurt å spreie risikoen gjennom å spare i fond på tvers av geografi og bransjar. Då blir du mindre utsett om aksjemarknaden eller bransjen i eit land skulle falle. Uansett er det viktig å hugse at om du skal spare i mange år, betyr det ikkje så mykje med eit mellombels fall i marknaden.

Våre fremste fagfolk tilrår at du har ei hovudvekt av sparinga i globale aksjefond, og noko i fond som investerar her heime i Norge. Det kan du gjere ved å velje ein av våre tre fondspakkar, som hjelper deg raskt i gang med sparinga. Du kan òg velje eit fond som investerer i fleire fond – slik som fonda du finn i den smarte fondsløysinga Alt-i-eitt.

Sjå òg: 
Kva er forventa avkasting på fond?
Kva er forskjellen på fond og aksjar?
Kan eg tape pengar på å spare i fond?

Aksjefond

Eit aksjefond består av eigardelar i fleire børsnoterte selskap. Dette betyr at du ved å investere i eit aksjefond indirekte eig aksjar i dei ulike selskapa som fondet har investert i. Når den samla verdien av selskapa i fondet stig, stig òg verdien på pengane du har spart i fondet. 

Aksjefond passar for deg som ønsker høg avkasting, skal spare i 10 år eller meir, og toler at sparepengane dine svingar ein del. Du tar mindre risiko ved å spare i aksjefond framfor enkeltaksjar, sidan du ikkje set alle pengane dine i berre eitt selskap.

Aksjefond bør du kjøpe innanfor ein aksjesparekonto. Aksjesparekonto gir deg fridom til å kjøpe, selje og byte fond og aksjar utan å betale skatt undervegs. 

Vel du å spare i aksjefond kan du velje korleis pengane dine skal plasserast, og forvaltast. Det er i hovudsak to kategoriar aksjefond du kan velje mellom: indeksfond og aktivt forvalta fond. 

Rentefond

Rentefond  er eit samleomgrep på fond der pengane dine blir plasserte i lånepapir frå selskap, styresmakter og kommunar. Ein obligasjon er eit verdipapir som bevis på at du har lånt vekk pengar. Du tener pengar på renta som selskapa betaler på lånet.

Rentefond passar for deg som ønsker høgare avkasting enn på sparekonto, utan å ta for stor risiko.

Rentefond kjem i ulike variantar, og det er forventa at noko svingar meir enn andre. Kor høg  avkasting  du kan forvente å få i eit rentefond avheng av kor høg risiko fondet tar. Likevel har rentefond normalt sett lågare svingingar og risiko enn viss du skulle spare i eit 100 prosent aksjefond. 

Sjå også
Kva er fond?
Sparing i fond:
Kva fondstypar kan eg velje mellom?

Ein skil mellom aktiv og passiv fondsforvalting, også kalla aktivt forvalta fond og indeksfond. 

Indeksfond er passivt forvalta fond, der fondet har som mål å følge utviklinga til ein referanseindeks, til dømes Oslo Børs. Det er ingen forvaltarar som aktivt tar stilling til kva aksjar eller verdipapir som skal kjøpast og seljast. Denne typen forvaltning krev lite oppfølging, noko som gir lågare kostnadar.

Risikoen i fondet følger den generelle risikoen i referansemarknaden over tid.

Til samanlikning har aktivt forvalta fond ein forvaltar, eller eit team av forvaltarar, som bestemmer kva aksjar eller verdipapir som skal kjøpast og seljast. På denne måten har forvaltaren moglegheit til å ta ansvarlege val for investeringane dine. Målet er å gi deg som eig fond høgare avkasting enn referanseindeksen fondet blir målt mot.

Sjå også

Sparing i fond:
Kva fondstypar kan eg velje mellom?

Eit teknologifond er eit aksjefond som investerer i selskap innan teknologi, som programvare, databrikker og digitale tenester.

Teknologifond investerer hovudsakleg i selskap i éin bransje. Til samanlikning investerer eit globalt fond i selskap frå mange ulike bransjar. Derfor kan eit teknologifond ofte svinge meir i verdi, både opp og ned, avhengig av korleis teknologibransjen utviklar seg.